Michiel van Zaane

Helemaal emissieloos bleek te hoog gegrepen, maar de versterking van de Lekdijk gaat toch de boeken in als een voorbeeldproject. Want 40 procent emissieloos tegen aanvaardbare kosten is ook winst. Niet dat dat vanzelf gaat: puzzelen met de beschikbare stroom is noodzakelijk. Maar een combinatie van vaste aansluitingen, zonne- en windenergie en overtollige stroom van de opdrachtgever maken die 40 procent besparing mogelijk.

Sinds het wegvallen van de bouwvrijstelling is emissieloos bouwen cruciaal voor projectcontinuïteit. Maar wat is de werkelijke waarde voor de samenleving? Alexander Alblas onderzocht tijdens zijn afstudeerstage bij BAM Infra Nederland de maatschappelijke baten van de transitie. De conclusie: we zitten met onze huidige schattingen aan een conservatieve ondergrens.

Code Rood vanwege ijzel en gladheid was opgeheven, maar koud was het nog wel op het demoterrein van SMT Netherlands in Emmeloord. Dat mocht de pret niet drukken: bijna 200 belangstellenden waren aanwezig op de eerste van drie SMT Experience Days, waar nieuw materieel van onder meer Volvo CE en Sennebogen over de catwalk reed.

Het was een vreemd gezicht op 27 oktober 2025 op Schiphol: een asfaltwals die zonder machinist op en neer reed. Geen afstandsbediening, helemaal autonoom. De wals was het resultaat van een samenwerking tussen bouwbedrijf Heijmans en techbedrijf Avular. Een wonder van hoogwaardige techniek, maar er komt wel meer dan alleen techniek kijken bij het ontwerpen en bouwen van autonome (bouw)machines.

Wie begin dit jaar een bouwaansluiting wilde aanvragen, kwam waarschijnlijk van een koude kermis thuis. Sinds 1 januari 2026 is de nieuwe Energiewet van kracht, en die trekt een streep door de vertrouwde werkwijze op de bouwplaats. De tijd van 'even een kastje regelen' is voorbij; elektriciteit is van een randvoorwaarde veranderd in een strategisch dossier.

Caterpillar is voor velen dé fabrikant van iconische gele bouwmachines. Het gaat het bedrijf voor de wind: in 2025 werden grote winsten gerealiseerd en steeg de beurskoers naar recordhoogte. Maar opvallend genoeg is dat niet langer enkel te danken aan de graafmachines en bulldozers. Beleggers hebben het bedrijf 'geherwaardeerd': zij zien Caterpillar niet langer als een cyclisch bouwbedrijf, maar als een cruciale leverancier voor AI-datacenters.

Ze zijn wel wat gewend bij Van den Heuvel in Werkendam. De importeur van Sennebogen heeft al heel wat machines ver- en omgebouwd. Maar toen VSF, onderdeel van Van Hattum en Blankevoort, op de stoep stond om een van hun Sennebogen 690 HD-funderingskranen te laten ombouwen naar waterstof-elektrisch, werden de hulptroepen erbij geroepen. Accenda, dat eerder al een graafmachine op waterstof ontwikkelde, leverde de nodige kennis voor dit project. Met succes: half december 2025 naderde de bouw zijn voltooiing. Dat niet alleen, in de eerste helft van 2026 gaat de funderingskraan écht aan de slag.

Van een klein bedrijfje dat veekarren bouwde tot maar liefst 8 koeien groot tot misschien wel de grootste ombouwer van trucks in Nederland: Veldhuizen Trucks timmert in de 45 jaar van zijn bestaan aardig aan de weg. En de volgende generatie van het familiebedrijf staat te trappelen om aan de slag te gaan. Pieter (tweede generatie) en Jan-Thijs (derde generatie) Veldhuizen blikken terug en kijken vooruit.

Kennis delen, samenwerken, de overheid moet écht gaan uitvragen en gewoon doen. Als je de BouwMachines Kennisdag 2025 zou moeten samenvatten in steekwoorden zijn dat ze wel. En 'jubileum' niet te vergeten. Want dit was de 10e editie van hét netwerk- en kennisevent van de bouwmachinesector, dat ook deze keer goed gevuld was met mensen en machines.

Wat doe je als je als gemeente stevig inzet op het gebruik van elektrische bouwmachines én je hebt een trolleybusnetwerk? Dan sla je twee vliegen in één klap. De gemeente Arnhem is een pilot gestart om de bovenleidingen van het trolleynetwerk te gebruiken als een soort mega-stekkerdoor om bijvoorbeeld bouwmachines op te laden. Makkelijk gezegd, iets moeilijker gedaan.