R2 is de aanduiding van de compleet nieuwe lijn van Bobcat. Die vernieuwing begon in 2018 met de 2,5 tot 3,5 ton klasse, in 2020 met de klasse van 6 ton en nog twee jaar later gevolgd door de klasse van 8 tot maximaal 9 ton. Nu zijn de minigraafmachines aan de beurt uit het segment van 1,5 tot 2 ton. De 1-tonners en lichter volgen nog over ongeveer twee jaar.
Het segment van minigraafmachines wordt in de R2 serie ingevuld met de E16, de E17z, de E19 en de E20z. Dat zijn vier aanduidingen voor machines die op onderdelen van elkaar verschillen. De E16 is de lichtere versie van de E19. De techniek van de machine is in basis hetzelfde als de E19 en de prestaties en stabiliteit doen daar ook nauwelijks voor onder. Het lichtere gewicht zit in een iets kortere onderwagen, een kortere arm, kort dozerblad en een lichter contragewicht. Verder is de E16 standaard iets minder luxe uitgevoerd dan de E19, al zijn er wel diverse fabrieksopties mogelijk zoals een lang duwblad, autogas, radio met blue- tooth en hydraulische snelwissel. Hiemee is de E16 een standaard machine met een eigen gewicht van slechts 1500 kg in de canopy-uitvoering. Dat is dus een prima te vervoeren machine en een echte allemansvriend, ook vanwege de prijs. De E17z en de E20z zijn binnendraaiers, waarbij de E20z de binnendraaiende versie is van de E19 en de E17z die van de E16.
Limited edition
Voor onze test nemen we de E19 als uitgangspunt. Die testen we in de bijzondere limited edition. Hiervan zijn er voor heel Europa slechts 50 gemaakt, waarvan importeur Inter-Techno er twee heeft weten te bemachtigen. Deze limited edition onderscheidt zich onder meer door kleurstelling en door een full option pakket. Qua prestaties is er geen verschil met de normale uitvoeringen.
Bij de ontwikkeling van deze machines heeft Bobcat zich heel sterk laten leiden door de vraag uit de markt, zegt Berrie Boer van Inter-Techno. ‘In alle Europese landen zijn klanten bezocht om te ontdekken wat hun wensen waren rondom onder meer prestaties, gewichten en prijs. Bobcat is een Amerikaans merk, maar bouwt voor de Europese markt al sinds 2007 in Tsjechië. De Europese markt stelt hogere eisen aan zaken als geluid en comfort en verwacht een luxe niveau zoals in auto’s. Die ‘voice of customers’ is in de R2 series duidelijk terug te vinden.’
Smart Flow
Een van de belangrijkste innovaties in deze nieuwe serie minikranen is de aanpassing van de hydrauliek naar Smart Flow, in combinatie met een nieuwe motor. Daardoor is het hefvermogen tot wel 30 procent toegenomen. Dit uiteraard in combinatie met de langere onderwagen, het zwaardere contragewicht en het gebruik van grotere hydraulische cilinders op duwblad, giek en arm. Dat komt met name door toepassing van een load sensing pomp, die variabele opbrengst levert naar gelang het gevraagde vermogen. Dit in plaats van de tandwielpomp met constante opbrengst, die gangbaar is in dit segment. Deze load sensing pomp wordt gecombineerd met een gesloten hydraulisch circuit, waardoor alle functies onafhankelijk kunnen worden aangestuurd Standaard zijn dat overigens vijf verschillende hulphydrauliek-circuits met zelfs af fabriek voorbereide snelwissel aansturing.
Opvallend is dat de rupsen voorzien zijn van gesloten schakels, waarbij als het ware de kettingsegmenten in elkaar grijpen”
‘Deze pomp geeft dus alleen opbrengst als dat gevraagd wordt. Dat bespaart op brandstof, maar zorgt er ook voor dat de hydrauliekolie minder warm wordt.’ Het systeem is echter wel groter dan de gangbare tandwielpomp. ‘Het komt eigenlijk van de machines uit de klasse van 5 tot 8 ton. Het was voor Bobcat dan ook een uitdaging om dit in te bouwen in deze minigraafmachines, maar dat is dus prima gelukt.’
Onderwagen
De onderwagen is voor deze R2 series eveneens opnieuw geëngineerd. Opvallend is dat de rupsen voorzien zijn van gesloten schakels, waarbij als het ware de kettingsegmenten in elkaar grijpen. Voordeel daarvan is die er minder snel aflopen als de rups niet meer helemaal strak gespannen staat, maar ook het toegenomen rijcomfort. ‘We hebben er mee op ondergronden gereden met veel steenslag, maar ondanks de gesloten schakels bleven er geen stenen tussen de rupsen zitten. Dat ging helemaal prima.’ Onze testmachinist Jan Jacob Bles sluit zich daarbij aan en beoordeelt het rupsen als uitstekend.
De onderwagen is op smalle stand 98 centimeter breed. Die blijft daardoor dus binnen de meter die in dit segment veelal de norm is. Daarmee zijn smalle openingen goed te passeren. Lage openingen trouwens ook, doordat de cabine met vier schroeven en wat stekkertjes eenvoudig te demonteren is. In uitgeschoven stand is de onderwagen 136 cm breed, wat zorgt voor de benodigde stabiliteit.
De rijmotoren leveren veel kracht. Met de functie autoshift wordt bij toenemende druk in het rijwerk de rijmotor automatisch teruggeschakeld naar een lagere versnelling voor maximale duwkracht.
Heel stabiel
Jan Jacob is in zijn praktijktest duidelijk onder de indruk van de kracht en stabiliteit van de machine: Dat is meer dan ik van deze machine verwacht had. In deze gewichtsklasse is hij heel stabiel, ook met de zeefbak. Het draaien gaat fantastisch en beter dan ik verwacht had. De machine grijpt heerlijk aan, is snel en ligt heel goed in de hand. Het is echt een volwassen minigraafmachine. Je merkt heel goed dat de vernieuwde hydrauliek een grote verbetering is. Je kunt meerdere functies tegelijk perfect bedienen en je voelt dat de machine overcapaciteit heeft qua hydraulisch vermogen. Wat ik zelf wat lastig vond is dat de gashendel en de hendel voor het schuifbord dicht bij elkaar zitten en dezelfde slag hebben. Als je het schuifbord even snel wilt bedienen, moet je goed opletten dat je niet per ongeluk de gashendel grijpt. Maar buiten dat detail ben ik zeer tevreden over deze machine. Bovendien heb je hier weinig last van als je de autogas-functie gebruikt.’ De autogas-functie is een optie en kan ook als kit nageïnstalleerd worden en heeft als voordeel het brandstofverbruik nog verder naar beneden te halen.
De Bobcat is door zijn goede constructie geliefd in de sloopsector”
Degelijke constructie
Wat bij deze R2 serie ongewijzigd is gebleven is dat Bobcat een heel degelijke constructie en opbouw heeft ‘Daardoor is de Bobcat ook een heel geliefde machine in de sloopsector’, zegt Boer. Zo zijn de verbindingsstukken in de giek niet gemaakt van gelast plaatijzer, maar massief gegoten. De cilinder ligt boven de giek, waar minder kans op beschadigingen is. De LED-werkverlichting op de giek is om diezelfde reden goed weggewerkt in de binnenkant van de giek. Slangen, kabels en leidingen van motor en hydrauliek worden bij doorvoeren en scherpe randen beschermd door beschermhoezen en rubberen ringen. Het dozerblad heeft aan de bovenzijde een extra gezette rand, waardoor de sterkte toeneemt. De koelers van de motor en hydrauliek zijn naast elkaar gelegd in één blok, in plaats van achter
elkaar zoals gebruikelijk. Daardoor kan er geen vervuiling tussen komen en is de koeling efficiënter.
Jan Jacob: ‘De giek is zeer sterk. De hydrauliekslangen zijn goed opgeborgen door de giek heen en zitten netjes in hoezen om beschadiging door wrijving te voorkomen. Dat de hefcilinder bovenop het de giek zit zorgt voor dat je geen beschadigingen langs de hoofdgiek hebt. Ook bakcilinder is goed beschermd tegen schade. Mooi is dat de snelkoppelingen van de hydrauliek aan de hoofdgiek zitten, in plaats van aan de lepelsteel. Dat is vooral gunstig als je in een krappe ruimte werkt of met een nauwe graafbak. Maar de beugels zijn zo gemaakt dat ze voor wie dat wil alsnog gemakkelijk over te zetten zijn naar de lepelsteel.’
Motor en onderhoud
De motor is van Yanmar en levert 14 pk. De brandstoftank is vergroot van 19 naar 22 liter. In combinatie met het efficiëntere brandstofverbruik is de werktijd op een volle tank dus aanzienlijk toegenomen. Mooi is dat er ook aan het vullen van de brandstoftank op de bouwplaats gedacht is. Dat gebeurt veelal met jerrycans, waarbij slecht zicht is op de vulhoeveelheid. Met piepjes waarschuwt het systeem nu wanneer de tank bijna en helemaal vol is.
Jan Jacob: ‘Onderhoud is heel mooi te doen. Je kunt overal netjes bijkomen. Als je de achterklep opent zie je direct alles wat je wilt zien. Wat ik mooi vind is dat die achterste kap van echt staal is en wel tegen een stootje kan. Ook is er een borging waardoor je de kap in open stand kunt blokkeren, zodat die niet dichtvalt. Opvallend: aan de binnenkant van deze kap zit een houder met de vetspuit. Dat heeft natuurlijk zijn voordelen, want in de winter wordt de vetspuit automatisch warm door de motor en wordt het vet iets dunner zodat je makkelijker kunt smeren.’
‘Wat ook een heel mooi iets is dat er een bakje onder het oliefilter zit. Als je het filter eruit draait, loopt alle olie in het bakje en via een afvoerslang naar een handig punt onder de machine. Je hebt dus geen geknoei met olie.’
‘Verder aan de zijkant zitten de radiatoren en het reservoir van de ruitenwisservloeistof. De dieseltank zit ook daar en deels onder de machine, net als het ventielenblok. De klep voor enkel werkend en dubbel werkend vind ik wat erg onopvallend weggewerkt onder de vloer in de cabine. Die zou ik zelf graag ergens in het zicht willen hebben zodat je die niet hoeft te zoeken.’
Luxe en ruime cabine
De E19 is qua opties en digitale mogelijkheden de meest complete van de serie. Via het scherm in de cabine zijn er vele instellingen mogelijk, terwijl de luxe joysticks van Kawasaki zorgen voor zowel precisie als snelheid. Bij het instappen valt de ‘3D handgreep’ op aan de buitenzijde van de cabine. ‘Die is zo vormgegeven dat je zowel bij het instappen als bij het uitstappen maximaal grip hebt.’ De console is opklapbaar voor het instappen. ‘En die valt dan ook helemaal weg en staat dan precies gelijk met de deurstijl, waardoor je maximale ruimte hebt’, zegt Boer.
Jan Jacob: ‘De cabine is ruim voor deze klasse, zoals bekend bij Bobcat. Hij voldoet aan alle wensen die de machinist heeft, met veel ramen tot onderaan toe. Het display voor de instellingen zit helemaal rechts bij de armleuning. Voordeel is dat je daardoor meer zicht door de ramen hebt, wat je graag wilt met een kleinere machine.’
‘De machine is stil in de cabine en trillingsloos. Je kunt er comfortabel in zitten. De joysticks zijn degelijk en liggen goed in de hand. De kachel werkt goed. Met één druk op de knop wordt het warm. Dat is bij deze klasse vaak een ding, maar deze Bobcat is echt luxe en is daarmee een machine waar je prima de hele dag mee kunt werken.’
Dit artikel is gesponsor door Inter-Techno.
