Katja van Roosmalen
Freelance redacteur
Freelance redacteur

Investeringen in bouwmachines vragen om zekerheid. Dus wie acht jaar werkperspectief kan bieden, verandert het gesprek volledig. "Dat is precies wat er in Arnhem gebeurt", vertelt Harm Brouwer, bedrijfsleider van Dura Vermeer in Arnhem. Zijn bedrijf is met BAM verantwoordelijk voor het groot asfaltonderhoud en asfaltprojecten in de gemeente met een projectwaarde tot 1,5 miljoen euro.

Deze zomer zijn er belangrijke stappen gezet om de oude batterijen veilig en duurzaam in te zamelen en te verwerken. Een van de genomen initiatieven is de samenwerking van brancheverenigingen BMWT, Holland Solar, Energystorage NL en Stichting OPEN. Zij hebben een collectief recyclingsysteem opgezet. Daarnaast is nu officieel geregeld dat Rijkswaterstaat (RWS) namens het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat de regelende instantie is. De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) is aangewezen als toezichthouder.

Het SEB-team publiceerde in augustus de jaarlijkse monitoring onder convenantpartners en was positief over de bevindingen. Bijna alle SEB-convenantondertekenaars hanteren de SEB-aanpak. Maar er is nog verbetering mogelijk, volgens Jos van Alphen, de aanbestedingsdeskundige bij Bouwend Nederland.

Dit voorjaar ondertekende de Koninklijke Vereniging van Hoveniers en Groenvoorzieners (VHG) het SEB-convenant. Voor de brancheorganisatie waren een paar redenen doorslaggevend. De achterban is gemotiveerd om emissievrij te werken én wil - om dat te realiseren - tijdig met opdrachtgevers in gesprek komen en nieuwe samenwerkingsvormen onderzoeken.

Vooruitlopend op de Outlook van Elaad werd op de Kleefse Waard in Arnhem een bijeenkomst georganiseerd waar meer duidelijk werd over de groei van het aandeel elektrisch bouwmaterieel. Kort samengevat: het aandeel emissieloos bouwmaterieel groeit gestaag. Machinetechnisch zijn er weinig beperkingen. De bottlenecks zijn meer het energiemanagement en de laadinfrastructuur.

Sinds 18 augustus 2025 is de Batterijenverordening, waarin ook de Uitgebreide Producentenverantwoordelijkheid (UPV) voor industriële batterijen is opgenomen, van kracht. De batterijenverordening en UPV stellen eisen aan de hele levenscyclus van batterijen, van ontwerp tot inzameling en recycling, waarbij producenten van batterijen en accu's een innameplicht hebben aan het einde van de levensduur.

Hoe kom je in vijf stappen tot een goede TCO-berekening voor elektrisch materieel? In verschillende masterclasses legden Gerard van der Veer van Bouwend Nederland en André de Swart van Cumela dat uit. Er komt namelijk meer bij kijken dan alleen de kosten van een machine berekenen. Zo is het ook van belang om de 'machinegeneratie' te kennen, is er inzicht vereist in de werkzaamheden en hebben de componenten logistiek en energie grote invloed op de uitkomsten.

Eind 2025 is in opdracht van het ministerie van Infrastructuur en Waterschap door Arcadis en TNO de Routekaart Schoon en Emissieloos Bouwen geëvalueerd. Centrale vraag was: hoe snel verloopt de transitie naar een emissievrije bouwmachines? Daarnaast zette De Groene Koers zelf een enquête uit waarin zij de achterban vroeg naar de beschikbaarheid en vraag van ZE-machines. Over een aantal zaken waren de onderzoekers het eens, maar er waren - mede door een andere focus - ook aanzienlijke verschillen.

Over hoeveel ZE-materieel kunnen aannemers beschikken? Vragen opdrachtgevers om ZE-materieel en krijgen ondernemers een eerlijke vergoeding? Het zijn een paar vragen die De Groene Koers aan de achterban, bestaande uit leden van Bouwend Nederland, Cumela en Cumela-sectie MKB INFRA, stelde. Het doel was om beter inzicht te krijgen. Daarbij werden geluiden uit het veld vaak bevestigd, maar er zijn ook een aantal bijzondere uitkomsten.

Hoe regel je het laden? Het is een vraag die aannemers zichzelf en opdrachtgevers stellen, maar die ook regelmatig De Groene Koers bereikt. Het blijkt ook geen sinecure te zijn om voldoende elektriciteit op een bouwplaats te krijgen. Bouwcombinatie Waddenkwartier (Heijmans en GMB) ondervond dat ook. Zelfs met de toezegging voor een grote aansluiting op zak, moesten alle zeilen bijgezet worden om de bouwplaats van voldoende elektra te voorzien. In dat proces vertolkten Kenter en NG Shipyards sleutelrollen.