artikel

Unieke aanbesteding dwingt tot samenwerking: gemeente en markt samen naar ‘nul’ uitstoot

Ondernemen

Unieke aanbesteding dwingt tot samenwerking: gemeente en markt samen naar ‘nul’ uitstoot

De gemeente Amsterdam heeft het straat- en asfalteringswerk in de stad op een bijzondere manier aanbesteed. Niet de prijs is leidend, maar de beperking van de uitstoot. Hoe minder emissies, hoe hoger de score. De winnaars van de aanbesteding werken hun plannen vervolgens samen met de gemeente verder uit.

‘Ik ben onder de indruk van wat er nu al beschikbaar is aan emissievrij materieel’, zei Jean-Paul Rocour, hoofd stedelijk beheer van de gemeente Amsterdam, nadat hij afgelopen vrijdag in de wijk IJburg de machines had bekeken waarmee diverse bedrijven zich zojuist hadden gepresenteerd. Te zien waren onder meer accu-elektrische mini-graafmachines en compacte accu-elektrische shovels. De Schans was aanwezig met zijn elektrische Knikmops, EST toonde zijn Limach (zie foto boven dit artikel), Van der Spek liet zijn Eco-Digger zien en KWS had een in de eigen bedrijfskleuren gespoten JCB-minigraver meegenomen.

‘Een proeftuin, we gaan er het beste van maken’

De bedrijfspresentaties maakten deel uit van een door de aanneemcombinatie Markus-Veekens georganiseerde middag. In een directiekeet gingen aannemers, ambtenaren en leveranciers met elkaar in gesprek over de nieuwe manier van aanbesteden en de voor- en nadelen daarvan. Buiten werden demonstraties gehouden met het elektrische materieel. De belangstelling was groot: tachtig bezoekers kwamen op de bijeenkomst af.

Voor de bijzondere aanbesteding werkt Amsterdam nu samen met negen aannemers voor het straatwerk, en met vier bedrijven voor asfalteringswerkzaamheden. Alle opdrachten zijn in de zomer van 2019 definitief gegund: het straatwerk voor vier jaar, het asfalteren  voor zes jaar. Directeur Erik van der Neut van aannemer Markus spreekt van ‘een unieke aanbesteding, waarmee de gemeente Amsterdam haar nek heeft uitgestoken’. Hij beaamde dat aannemers veel vrijheid krijgen. ‘Dit is echt een proeftuin. Het is aan ons om daar het beste van te maken, samen met de gemeente.’

Tekst gaat door onder de foto.

Elektrische-Knikmops.-Foto-Boudewijn-Warbroek.

De Schans showde zijn elektrische Knikmops 130 en zijn 120 op LPG.

In 2030 moet Amsterdam volledig emissievrij zijn

Zoals gezegd, ging het bij de aanbesteding niet om de prijs, maar om het terugdringen van de emissies. Hoe minder uitstoot, hoe hoger de score. De uiteindelijke winnaars gaan vervolgens in samenwerking met de gemeente hun ingediende plannen verder uitwerken en concreet maken.

‘Wij hebben hoge ambities’, zei Jean-Paul Rocour van de gemeente tijdens de bijeenkomst. ‘In 2030 moet overal in de stad volledig emissievrij worden gewerkt.’ Accu-elektrische machines of machines of waterstof moeten hiervoor in de toekomst gaan zorgen. Met compact accu-elektrisch materieel wordt inmiddels ruimschoots ervaring opgedaan in Amsterdam. De genoemde manier van aanbesteden heeft daaraan een stevige impuls gegeven.

Tekst gaat door onder de foto.

Eco-Digger.-Foto-Boudewijn-Warbroek.

De in gifgroene kleuren gespoten Eco-Digger.

Behoefte aan oplaadpunt, vooral voor aannemers van buiten Amsterdam

Directeur Van der Neut van Markus benadrukte dat straatwerk op dit moment al emissievrij kan worden uitgevoerd. ‘Dat gaan we dus ook echt zo doen. Ik zou alleen graag de beschikking hebben over een hub waar we onze machines kunnen opladen.’ Meer ondernemers, vooral die van buiten Amsterdam, bleken dezelfde wens te hebben. Afgesproken werd dat in overleg gaat worden bekeken wat de beste oplossing is. De gemeente zal hierin zo nodig ‘een faciliterende rol’ spelen, zo werd beloofd.

Van der Neut vertelde dat batterijen het meest kwetsbare onderdeel zijn bij accu-elektrisch materieel. ‘De garantie op de accupakketten is twee jaar, terwijl de machines vaak drie keer zo duur zijn als een dieselmodel. Daar lopen we wel tegenaan. Waterstof lijkt nog jaren te gaan duren. Maar samen met andere aannemers willen we dit gaan doorbreken. Hoe meer schaal we hebben, hoe meer we kunnen bereiken.’

Meer vraag betekent lagere prijzen

Dit laatste geldt volgens Van der Neut ook voor het drukken van de prijs van accu-elektrisch materieel. Als er meer vraag komt, kunnen fabrikanten hun prijzen verlagen, zo is de verwachting. ‘Als we met tien, vijftien aannemers op de stoep staan, gaan de prijzen vanzelf omlaag. Dat moet ook wel, anders kan je niet binnen een paar jaar je rendement op het materieel halen.’ Alternatieven als GTL of LNG zijn voor Van der Neut voorlopig geen optie. ‘Wij willen volledig emissievrij werken, dat is de toekomst.’

Tekst gaat door onder de foto.

Elektrische-JCB.-Foto-Boudewijn-Warbroek.

Een accu-elektrische JCB van KWS.

Vanuit de zaal kwamen er diverse kritische vragen. Vooral over de prijs van het emissievrije materieel. ‘Dit betekent dat het werk duurder wordt. Maar hoeveel duurder mag het zijn? Hoeveel méér gaat de gemeente betalen?’ Op deze vraag kwam geen eenduidig antwoord.

Duidelijk werd dat de nieuwe manier van werken aan beide kanten aanpassingen vereist. Maar de betrokkenen zijn positief over de ervaringen tot nu toe. Rocour: ‘We proberen een nieuw ‘normaal’ te creëren. Wat we nu nog bijzonder vinden, moet vanzelfsprekend worden.’

LEES HIER hoe de Groninger binnenstad volledig emissievrij wordt herstraat.

 

Reageer op dit artikel