artikel

Minder uitstoot? Niet wachten, maar nu het roer omgooien

Ondernemen

Minder uitstoot? Niet wachten, maar nu het roer omgooien

Nu de druk om uitstoot te beperken steeds groter wordt, staat één ding vast: de sector moet zelf aan de slag om oplossingen te vinden. Een omslag is nodig in het werken, maar ook in het denken. Tijdens de dinsdag gehouden BouwMachines Kennisdag kwam deze boodschap diverse keren in verschillende varianten naar voren. Niet wachten, maar nu het roer omgooien, zo kregen de bijna 200 bezoekers in het Bouw- & Infra Park meermaals te horen.

De BouwMachines Kennisdag, die voor het vierde achtereenvolgende jaar werd gehouden, stond in het teken van het thema ‘Minder uitstoot, hoe dan?’ In paneldiscussies en presentaties werd ingegaan op diverse mogelijkheden om de emissies te beperken, nu en in de toekomst. Ook was er een informatiemarkt. Daar waren diverse accu-elektrische machines te zien, waaronder materieel van Limach, Schäffer, Knikmops, Tobroco-Giant en Riwal. Pon had de 25-tons Z-Line 323-F meegebracht.

Over oplossingen, kansen, bedreigingen en de stikstofcrisis

De dag begon met een tweegesprek tussen directeur Jan Hommes van de BMWT en voorzitter Harry Hertsenberg van de KOMAT (Kontaktgroep Materieel), een onderdeel van Bouwend Nederland. Onder leiding van dagvoorzitter Sandy Nijhuis gingen zij met de zaal in gesprek over oplossingen, kansen en bedreigingen. Hierbij ging veel aandacht uit naar de stikstofcrisis.

Tekst gaat door onder de foto.

Jan Hommes (links) en Harry Hertsenberg tijdens de BouwMachines Kennisdag.

Hertsenberg, in het dagelijks leven algemeen directeur van Volker Stevin Materieel, beklemtoonde dat de overheid ook geen oplossing heeft voor het stikstofprobleem. ‘Dat maakt de situatie complex. Beleidsmatige keuzes zijn in het verleden niet goed overwogen. Aan pijnlijke keuzes valt nu niet meer te ontkomen.’

Stikstof, PFAS, het Klimaatkoord: dat is wel heel veel…

Jan Hommes was kritisch op de overheid. ‘Stikstof, PFAS, het Klimaatkoord: er wordt heel veel over economisch Nederland uitgestort. De ambities zijn torenhoog. Maar kan het ook? Wat is haalbaar?’

Hertsenberg riep in herinnering dat de discussie over emissiebeperking tot voor kort vooral ging over CO2. ‘Maar de uitspraak van de Raad van State over het stikstof heeft ons met de neus op de feiten gedrukt. Stikstof is gewoon een wettelijk kader nu. Elke vergunningaanvraag moet voldoen aan de juiste stikstofdeposities ter plekke, anders vergunt de behandelend ambtenaar niet. Met CO2 was het soms nog een beetje vrijblijvend, met stikstof kan dat niet. De stikstof daalt neer in Nederland en beïnvloedt ons landschap. Dus elders compenseren werkt niet.’

De berken schieten als paddenstoelen uit de grond

Hommes: ‘De tragiek is dat we goed op weg waren, onder andere met de Green Deal Het Nieuwe Draaien. Maar nu worden we voor het blok gezet. Het issue is geworden: heb ik nog wel werk? Dat vind ik een grote zorg.’

Hertsenberg zei wel te begrijpen dat kritisch naar de uitstoot van stikstof wordt gekeken. ‘De stikstofdepositie is in Nederland zo extreem, dat we er alles aan moeten doen om dit op te lossen. We moeten een zorgzame opstelling hebben. Als ik op mijn mountainbike over de heide fiets, zie ik dat de berken daar als paddenstoelen uit de grond schieten. Maar die berken horen daar niet.’

Tegelijkertijd beseft ook Hertsenberg dat veel projecten op slot zijn komen te zitten door de stikstofcrisis. ‘Er wordt ons te weinig tijd gegund om dit op te lossen. Als Nederland zijn wij ook te klein om bij fabrikanten af te dwingen dat ze massaal emissievrij materieel gaan produceren.’

Tekst gaat door onder de foto.

Harry Hertsenberg: ‘Er wordt ons te weinig tijd gegund.’

Niet wachten op die ene gouden oplossing

Jan Hommes bepleitte een mix van maatregelen. Het vervangen van verouderd materieel door nieuwe machines, die moeten voldoen aan strengere emissie-eisen, kan een deel van de oplossing zijn.

‘Maar als je het hebt over het versneld verjongen van het machinepark, daar heb je de hulp van de overheid bij nodig. Er moeten toch wegen worden aangelegd en huizen worden gebouwd. Maar op korte termijn komt er niet een big bang. Dus moet je kijken naar verschillende oplossingen. En ik wil niet alleen maar mopperen op de overheid, want we moeten deze oplossingen ook bij onszelf zoeken. We moeten kijken naar ons gedrag. Machines niet stationair laten draaien, een slimmere logistiek organiseren. Dat kan allemaal bijdragen aan het beperken van de uitstoot. We moeten niet wachten op die ene gouden oplossing. De huidige situatie vraagt om creativiteit van alle ondernemers.’

Tekst gaat door onder de foto.

Jan Hommes: ‘We moeten ook kijken naar ons gedrag.’

Of fabrikanten genoeg doen? Heel Nederland is één dag productie

Hertsenberg vindt dat fabrikanten meer kunnen doen dan zij tot nu toe laten zien. ‘Fabrikanten moeten visie tonen. Ik vind het teleurstellend wat er op de Bauma werd getoond op het gebied van duurzaamheid.’

Hommes beaamde dat fabrikanten niet op grote schaal overgaan tot het produceren van emissievrije machines. ‘Schone machines zijn maar mondjesmaat voorhanden. Maar dat gaat niet van vandaag op morgen veranderen. De economische realiteit is dat de complete Nederlandse markt voor veel fabrikanten misschien één dag productie is. Dat is misschien niet leuk om te horen, maar het is wel de waarheid.’

De overheid is als een konijn dat in de koplamp staart

Hommes en Hertsenberg waren het erover eens dat de sector zelf verantwoordelijkheid moet pakken, en daarmee geen moment moet wachten. ‘Never waste a good crisis’, zei Hertsenberg in dat verband. Jan Hommes: ‘De tijd van het probleem een beetje doorschuiven, is voorbij.’ Hertsenberg: ‘Als sector moeten we zelf oplossingen zoeken. Maar het is wel noodzakelijk dat de overheid de regie neemt. Helaas doet de overheid mij op dit moment nog te veel denken aan een konijn dat in de koplampen van een auto staart.’

Tekst gaat door onder de foto.

Frank van Laar.

Waterstof, elektrificering of schone dieseltechnologie?

Later op de dag gingen directeur Frank van Laar van Deutz-importeur DPS Power, commercieel manager Jan-Johan Kamstra van Wierda Hybrid Technologies, en Willem Stehouwer, Energy Expert Material Handling bij MEP, op het podium met elkaar in gesprek over mogelijke oplossingen. Stehouwer weet veel van waterstof, Kamstra is deskundig op het gebied van elektrificering en Van Laar is goed thuis in schone dieseltechnologie.

Van Laar maakte duidelijk dat verbrandingsmotoren voorlopig hard nodig blijven. ‘De technologie is inmiddels zo schoon, dat machines in sommige stedelijke gebieden minder uitstoten dan ze opnemen. Gooi daarom de dieselmotor nog niet overboord. Van het ene op het andere moment overstappen kan niet.’

Tekst gaat door onder de foto.

Jan-Johan Kamstra.

‘Niet langer aarzelen, handel nu’

Kamstra wees er met klem op dat ondernemers volgens hem niet langer moeten aarzelen. ‘Omarm de mogelijkheden die er al zijn. Ga compact elektrische materieel gebruiken. Wacht niet totdat er oplossingen komen met waterstof, handel nu.’

Stehouwer sloot zich daarbij aan: ‘Als je de stap wilt maken, begin er dan op tijd mee. Dan kun je je leercurve versnellen. We moeten nog heel erg veel leren over waterstof en over batterijen. Met diesel hebben we honderd jaar ervaring, daar weten we alles van. Dat mag je daarom niet met elkaar vergelijken.’

Tekst gaat door onder de foto.

Willem Stehouwer.

Volgens Stehouwer is werken met waterstof ‘een goed businessmodel’ voor de toekomst. ‘En ook op dit moment al is het organiseren van je eigen infrastructuur geen probleem. Wel kost het geld. Maar technisch kan het. De vergunningverlening is nog de grootste uitdaging.’

Plak een Stage V-sticker op je Stage III-machine

De BouwMachines Kennisdag werd op humoristische wijze afgesloten door congrescolumnist Frans Miggelbrink. Met een knipoog gaf hij de aanwezigen een tip: ‘Plak een Stage V-sticker op je Stage III-machine, en klaar. Dat merken die ambtenaren toch niet…’.

 

 

Reageer op dit artikel