artikel

FOTOREPORTAGE | Revisie van een hydrauliekcilinder

Materieel

FOTOREPORTAGE | Revisie van een hydrauliekcilinder

Ai, een lekkende, beschadigde of verbogen hydrauliekcilinder. Ach, denkt u, even met de dealer bellen en ik heb morgen een nieuwe in huis. Nou, die vlieger gaat lang niet altijd op. De keuze aan hydrauliekcilinders is reuze, waardoor ze vaak niet op het schap liggen. Bestellen dus, en dat betekent lange tijd stilstand. Daarom is revisie meestal de snelste en en passant ook de goedkoopste weg. We nemen een kijkje in de revisiewerkplaats van Hydro Vasli in Tilburg.

Een hydrauliekcilinder kan om verschillende redenen de geest geven. Allereerst zijn er natuurlijk de meest opzichtige: een afgebroken of een verbogen cilinderstang. Dan is het werk gelijk over. Meestal is het de bakcilinder of de cilinder van de lepelsteel die dit onheil treft.

Maar het einde van een cilinderleven kan zich ook aanzienlijk minder abrupt aandienen; een stuk puin, ijzer of aanraking met een ander hard voorwerp beschadigt het oppervlak van de cilinderstang. Door de beschadiging zoekt de olie zich een weg naar buiten langs cilinderstang en de pakkingen van de cilinderkop. Door de druk in de cilinder kan de lekkage fors zijn.

Zie ook de uitgebreide fotoreportage onder aan dit artikel.

Kleine krassen op een hydrauliekcilinder

Kleine krassen of beginnende roest worden vaak onderschat. Fout gedacht. Ze geven niet direct een grote plas olie onder de machine, maar na verloop van tijd komt die er gegarandeerd wel. De krasjes of roestvorming beschadigen de pakking, die steeds ruwer wordt en meer gaat lekken.

Tot zover de zichtbare ‘schades’. Want de cilinder kan ook de geest geven zonder dat je het ziet. Je merkt het echter wel; de opbrengst van de cilinder loopt langzaam maar zeker terug. De oorzaak hiervan is vaak een versleten zuigerpakking als gevolg van verdwenen weekmakers. Er lekt dan (steeds meer) olie tussen de wand van de mantel en de zuiger weg. Daarnaast kan vervuilde olie – bijvoorbeeld als gevolg van een kapotgelopen hydrauliekpomp – lekkage veroorzaken doordat het tussen de mantel en de zuiger komt. En last but not least kan er metaal van de zuiger afbreken en vernietigend werk doen. Een enkele keer loopt of breekt zelfs de zuiger van de cilinderstang.

2.000 revisies van hydrauliekcilinders per jaar

Over Hydro Vasli

Hydro Vasli in Tilburg is specialist in de revisie van hydrauliekcilinders in alle soorten en maten. Daarnaast maakt en levert het bedrijf hydrauliekslangen, pers- en snelkoppelingen en verleent het service en onderhoud op het gebied van hydraulische installaties. Hydro Vasli heeft een uitgebreid magazijn, van waaruit direct onderdelen, maar ook machine- en werkplaatsbenodigdheden worden geleverd. Hydro Vasli telt 18 medewerkers, waaronder 5 specialisten die actief zijn in de werkplaats en cilinders reviseren.

Wat de oorzaak van een kapotte hydrauliekcilinder ook is, bij revisiebedrijven zoals Hydro Vasli in Tilburg weten ze er prima raad mee. Salesmanager Justin Koning vertelt dat zijn bedrijf jaarlijks zo’n 2.000 cilinders reviseert. ‘Deze zijn afkomstig van tal van toepassingen in tal van sectoren. Onze klanten zijn dealers en eindklanten uit het grondverzet, de sloop, de landbouw, de industrie en de offshore bijvoorbeeld. We krijgen cilinders van graafmachines, wielladers, autokranen, asfaltmachines, torenkranen. Je kunt het zo gek niet bedenken, of we reviseren het.’

Justin vertelt dat er vaak heel duidelijke redenen zijn waarom wordt gekozen voor revisie. ‘Allereerst is daar het geld. Reviseren van een hydrauliekcilinder is in de regel stukken goedkoper dan een nieuwe kopen. Hoeveel? Dat hangt volledig af van de soort cilinder en de schade. Pakkingen vervangen kost een schijntje vergeleken met het vervangen van een kromme zuigerstang.’

Cilinders liggen vaak niet op voorraad

Revisie van een hydrauliekcilinder

Justin Koning werkt als salesmanager bij Hydro Vasli: ‘Als het gaat om de revisie van hydraulische cilinders bedienen we klanten heel Nederland en België.’

 Tweede, maar vaak wel de belangrijkste reden om te kiezen voor revisie, is de beschikbaarheid van nieuwe cilinders. ‘Je hebt de wereld aan cilinders, er is er bijna geen een gelijk. Dealers en importeurs hebben ze vaak niet op voorraad liggen, maar moeten ze bestellen. Daar gaat tijd overheen. Omdat de machine morgen weer moet draaien, kiezen bedrijven voor de snelheid van revisie. Wanneer het gaat om versleten pakkingen, hebben we de revisie de volgende dag gereed. Moeten we aan de slag met de cilinderstang en/of binnenzijde van de mantel, dan vraagt de revisie een aantal dagen.’

Cilinderstang ontchromen

99,9% van de cilinders die Hydro Vasli voor revisie krijgt aangeboden is verchroomd. In de meeste gevallen is de cilinderstang beschadigd. Zijn het krassen, vergeet dan de mogelijkheid om ze weg te schuren of te poetsen. Daarvoor is chroom te hard. Er moet een laagje van het materiaal af. Daarvoor wordt de cilinderstang allereerst ontchroomd. Is de kras ondiep, dan wordt het materiaal geschuurd en vervolgens opnieuw verchroomd.

Bij grotere beschadigingen wordt een laagje metaal verwijderd; verspanen. Is de beschadiging te diep, dan wordt deze eerst opgelast, afgedraaid, lichtjes geschuurd en tenslotte opnieuw verchroomd. Justin Koning: ‘Op een stang zit van origine een chroomlaag met een dikte van 20 micrometer. De nieuwe chroomlaag maken we vaak dikker. Daarmee compenseren we het verlies aan materiaal.’

Op verzoek ruilcilinders maken

Veel revisiebedrijven hebben ruilonderdelen op het schap liggen. Een klant met een storing kan zo gelijk verder. Bij Hydro Vasli is het lang zoeken naar ruilcilinders. Justin Koning: ‘Doordat de keuze reuze is bij hydrauliekcilinders, is het ondoenlijk om een ruilvoorraad aan te houden. We komen onze klanten hierin echter wel tegemoet, door op verzoek ruilcilinders te maken. Vooral bedrijven met veel dezelfde machines en machines waarbij stilstand goud kost, maken hier gebruik van. We maken dan bijvoorbeeld enkele nieuwe cilinders en reviseren vervolgens exemplaren die zijn vervangen. Die nieuwe of gereviseerde komen bij de klant op voorraad te liggen. Gaat er een cilinder stuk, dan wordt de ruilcilinder van de plank gepakt en de oude naar ons opgestuurd. Die reviseren wij weer, zodat de voorraad weer is aangevuld.’

De hydraulische cilinder ontleed

Een hydrauliekcilinder bestaat uit een huis – de mantel – waarin een zuiger bevestigd aan een cilinderstang heen en weer kan bewegen. Aan het uiteinde van de cilinderstang bevindt zich de stangeindbevestiging. Eén kant van de mantel is dicht; de cilinderbodem met daaraan de bodembevestiging. De andere (open) zijde wordt afgesloten door de cilinderkop. In de cilinder zorgen pakkingen ervoor dat de ruimte tussen zuiger en mantel en cilinderstang en cilinderkop minimaal is en dat de zuiger netjes heen en weer schuift in de mantel. De meeste cilinders zijn dubbelwerkend, kunnen dus duwen en trekken. Op de mantel zitten dan twee hydrauliekaansluitingen: één bij de cilinderbodem vóór de zuiger en één bij de cilinderkop.

 

Hieronder begint de fotoreportage waarin we stap voor stap uitleggen hoe de revisie van een hydrauliekcilinder in zijn werk gaat. Onder elke foto staat steeds een toelichting.

Revisie van een hydrauliekcilinder

Regelmatig krijgt Hydro Vasli ‘specials’ te reviseren. Zoals deze immens lange cilinder van een torenkraan. Dit is één van de drie delen die de cilinderstang telt.

Revisie van een hydrauliekcilinderDeze cilinders zijn door de specialisten gedemonteerd en de klanten zijn akkoord met de revisie. Een dezer dagen worden ze onder handen genomen.

Revisie van een hydrauliekcilinder

De cilinder lekt olie, is krom, flink beschadigd of doet helemaal niets meer. Omdat een nieuw exemplaar vaak flink aan de prijs is en ook een lange levertijd kent, biedt revisie uitkomst. Hydro Vasli krijgt dagelijks hydrauliekcilinders voor revisie aangeboden. Soms zijn ze netjes schoongespoten, maar in het merendeel van de gevallen zijn ze zo van de machine getrokken en naar Tilburg gereden.

Revisie van een hydrauliekcilinder

Elke aangeboden cilinder wordt eerst gedemonteerd om de technische staat in kaart te brengen: is de cilinderstang nog recht, zitten er krassen of andere beschadigingen in het chroom of is het verroest, zijn de pakkingen nog heel en voldoende dik, is de binnenzijde van de cilindermantel onbeschadigd? Vervolgens worden de kosten van de revisie begroot en krijgt de klant een offerte. Is hij hiermee akkoord, dan wordt de revisie ingepland en worden eventuele onderdelen besteld.

Revisie van een hydrauliekcilinder

Een cilinder met een kromme cilinderstang moet altijd worden vervangen; richten is geen optie. Deze nieuwe stangen maken de specialisten van Hydro Vasli zelf op basis van de voorraad (verchroomd) rondstaal die in diverse maten in het magazijn ligt. Vernieuwen is ook aan de orde wanneer de oude beschadigde cilinderstang een diameter heeft van minder dan 60 mm. Dan is een nieuwe stang vaak sneller en goedkoper te leveren.

Revisie van een hydrauliekcilinder

De te reviseren cilinders hebben vaak al een flink leven achter de rug. Na revisie kunnen ze weer járen mee. De levensduur heeft vaak ook zijn weerslag gehad op de ogen en lagers aan het stangeind en/of aan het bodemeind waar sommige cilinders mee zijn uitgerust. Regelmatig zijn deze compleet uitgesleten. De revisie is vaak hét moment om de ogen of lagers ook te vervangen. Hydro Vasli heeft alle mogelijke soorten en maten op voorraad.

Revisie van een hydrauliekcilinder

Regelmatig moet er gelast worden aan de cilinders; een nieuw stangeind aan de cilinderstang, een nieuw oog aan de bodem. Voor dit laswerk beschikt Hydro Vasli over een constructiewerkplaats. Hier kunnen met een lasmanipulator bijvoorbeeld ogen exact loodrecht op de cilinders worden vastgezet.

Revisie van een hydrauliekcilinder

Belangrijke machines zijn de draaibanken, waarmee cilinderstangen tot ruim drie meter kunnen worden verspaand. Verspanen is aan de orde van de dag. Vaak komt de dikte van het materiaal dat Hydro Vasli op voorraad heeft liggen, namelijk niet overeen met de maten van de te vervangen cilinderstangen. Een nieuwe stang moet dus precies op de juiste dikte worden gemaakt. Na het verspanen gaat een stang naar de verchromerij.

Revisie van een hydrauliekcilinder

Deze cilinderstang is zojuist terug van de verchomerij. Bij het verchroombedrijf is de stang eerst ontchroomd. Vervolgens zijn de krassen opgelast, is de stang afgedraaid, geschuurd en verchroomd. Voordat hij wordt gemonteerd, wordt het oppervlak nauwgezet gecontroleerd. Ook de cilindermantel is nauwgezet gecontroleerd op krassen en ander oneffenheden. Wanneer die er zijn, moet de mantel gehoond worden. De mantel van deze cilinder was in perfecte staat.

Revisie van een hydrauliekcilinder

De cilinderstang ziet er weer als nieuw uit, de cilinder kan weer in elkaar worden gezet. Dit is de cilinderkop, die in het open uiteinde van de mantel komt te zitten. De cilinderstang schuift door de kop heen. In de kop worden verschillende kunststof pakkingen geplaatst, die ervoor zorgen dat de cilinderstang gemakkelijk schuift en dat de olie wordt gekeerd. Het plaatsen van de pakkingen is een secuur werkje.

Revisie van een hydrauliekcilinder

De cilinderkop wordt op de cilinderstang geschoven. Dit gaat niet gemakkelijk, omdat de kop door de pakkingen heel nauw om de stang sluit. Wanneer het niet lukt om de kop er met de hand op te schuiven, wordt ze een handje geholpen met een nylon stootblok.

Revisie van een hydrauliekcilinder

Dit is de zuiger van de cilinder. Soms is hij op de cilinderstang gelast, maar meestal zit hij – zoals hier – met schroefdraad op de cilinderstang. Om te voorkomen dat de zuiger van de cilinderstang kan lopen, wordt hij met lijm vastgezet. Ook de zuiger wordt voorzien van pakkingen. De blauwe kunststof ringen zorgen dat de zuiger gemakkelijk in de mantel kan schuiven zonder te ‘kantelen’. De zwarte pakking die tussen de blauwe pakkingen ligt, keert de olie.

Revisie van een hydrauliekcilinder

De zuiger zit vast op de cilinderstang, de pakkingen op de juiste plaats. Nu kan de boel geassembleerd worden. De cilinderstang hangt in de takel. De specialist houdt de zuiger precies voor de opening van de cilindermantel. De collega duwt de cilinderstang voorzichtig naar binnen. Belangrijk is dat de pakkingen niet beschadigd raken.

Revisie van een hydrauliekcilinder

De zuiger met cilinderstang in de mantel duwen is een pittige klus. De pakkingen sluiten namelijk ontzettend nauw en in de mantel zit vol lucht die eruit moet worden geperst via de kleine opening van de hydrauliekolietoevoer.

Revisie van een hydrauliekcilinder

De cilinderstang zit een eind in de mantel. Nu moet de cilinderkop op zijn plek. Ook dit gaat allesbehalve vanzelf. Om te voorkomen dat de kop er door de druk van de hydrauliek weer uit wordt geperst, wordt deze met een dikke borgring vastgezet in de mantel. Op de kop wordt vervolgens een deksel geschroefd, waardoor de borgring en daarmee de kop geen kant meer op kan. Maar vaker nog zitten deze delen met schroefdraad in elkaar.

Revisie van een hydrauliekcilinder

Geen cilinder gaat de deur uit zonder te zijn getest op de speciale testbank. Deze compacte cilinder krijgt 200 bar voor de kiezen, maar geeft geen krimp en lekt geen druppel olie. Goedgekeurd!

Revisie van een hydrauliekcilinder

Wanneer de cilinder gereviseerd en getest is, krijgt ze een uniek nummer. HV staat voor Hydro Vasli. 19 staat voor 2019, 20 staat voor week 20 en de laatste drie nummers zijn het volgnummer. Het unieke nummer wordt in het systeem opgeslagen, samen met een verslag van de revisie en de gebruikte onderdelen. Zo is altijd duidelijk wanneer de laatste revisie is uitgevoerd en wat er precies is gedaan.

Revisie van een hydrauliekcilinder

De laatste bewerking die Hydro Vasli kan uitvoeren, is het spuiten van de gereviseerde cilinders in de door de klant gewenste kleur. Hiervoor beschikt het bedrijf over een spuitcabine. Na deze (eventuele) laatste handeling gaat de cilinder op transport naar de klant of krijgt deze een seintje dat de cilinder klaar ligt om opgehaald te worden.

Bekijk ook deze artikelen uit onze serie Specialistenwerk:

Reageer op dit artikel