artikel

Wirtgen W210i mét cabine vraagt andere manier van werken

Materieel

Wirtgen W210i mét cabine vraagt andere manier van werken

In tegenstelling tot grondverzetmachines is een dichte cabine op freesmachines nog tamelijk uniek. Aannemer D. van der Steen BV uit Utrecht nam vorig jaar de allereerste tweemeter Wirtgen-frees mét dichte cabine in gebruik. Uiteraard brengt een cabine veel comfort met zich mee, tegelijk is het een nieuwe manier van werken die nogal wat vergt van de machinist. Die moet leren vertrouwen op camerabeelden.

Op een sloopproject  in  Bleiswijk  freest de jongste aanwinst van aannemersbedrijf D. van der Steen BV een flinke lap asfalt weg. Nadat Beelen op dit terrein eerst de gebouwen van de bloemenveiling weghaalde, heeft de sloper nu de Utrechtse wegenbouwer ingehuurd om het asfalt van de betonnen ondervloer te frezen. Van der Steen klaart die klus net voor de jaarwisseling met hun Wirtgen W210i, één van de vijf freesmachines van het bedrijf. Op het imposante terrein valt de machine in het niet. Toch is het een geweldenaar; meer dan 700 pk onder de kap en een eigen gewicht van 36 ton.

De blauwe lucht, het onder water gelopen terrein en de huiskleuren van de aannemer leveren mooie plaatjes op. Voor de aannemer is het project waarbij zo’n 20.000 ton freesasfalt vrijkomt geen alledaagse klus. Meestal zijn de freesmachines actief in het onderhoudswerk in de wegenbouw. Het frezen van een groot oppervlak is niet héél spannend, maar kan zeker niet op de automatische piloot. Restanten gewapend beton en stalen H-balken doen de freesbeitels geen goed en vereisen grote oplettendheid.

Alleen én efficiënt werken met Wirtgen W210i

Wirtgen W210i asfaltfrees

Frans van Peperstraten is vaste machinist op de nieuwe Wirtgen W210i. Het werken vanuit een cabine is totaal nieuw in de freeswereld.

Machinist Frans van Peperstraten is dan ook geconcentreerd bezig. In z’n cabine torent hij hoog boven de frees uit. Vanachter verschillende schermen regelt hij zowel de freesdiepte, de rijfuncties als de afvoerband. Alleen. Duidelijk is dat hij streeft om efficiënt te werken. Bij het wisselen van de ene naar de andere truck zet hij de frees niet stil, maar zet alleen even de afvoerband stil. Het freesasfalt verzamelt zich tijdelijk in de freeskast, waarna Van Peperstraten de afvoerband direct weer aanzet zodra deze boven de lege truck is gezwenkt. Trucks die hij intussen ook nog aanwijzingen geeft via de claxon. Logisch dat er geen tijd is om tussendoor óók nog een gesprek met ondergetekende te voeren. Treft dat de brandstofleverancier juist aan komt om de 1.100 liter brandstoftank op locatie af te vullen, en van Peperstraten z’n machine dus wel stil moét zetten.

Hij blijkt al snel enthousiast over de nieuwe frees, nadat hij de sleutels van de ingeruilde voorganger bij 7.000 uur op de klok mocht inleveren. Van Peperstraten: ‘Met deze machine kan ik lagen van 1 mm tot 35 mm in één keer frezen. De freesrotor wordt daarbij automatisch geregeld, waarbij ik kan kiezen uit drie standen: hoog midden en laag toerental.  En dankzij de nieuwe hydraulische beitel-uitdrijver kan ik in 20 minuten alle beitels wisselen.’

Tweede man niet nodig

Maar de grootste verandering is toch wel de komst van de cabine én het feit dat Van Peperstraten in z’n eentje de hele machine bedient. Vaak zie je bij zulke machines een tweede man meelopen die beneden de freesdiepte bijregelt. Camerabeelden en displays in de cabine vervangen deze extra medewerker. En dat maakt de forse meerinvestering in een cabine, zo’n 30.000 euro, toch al snel rendabel.

Tekst gaat verder onder de foto.

 

Wirtgen W210i

Er is geen tweede man voor de bediening van de freesdiepteregeling. Van Peperstraten doet nu alles alleen en moet leren vertrouwen op een schermpje. Twee grote veranderingen die nogal wat vergen van een machinist.

Voor Van Peperstraten was de overstap ook zeker even wennen. Want ja: het werken vanuit een muisstille cabine is anders dan wanneer je de machine helemaal aanvoelt en aanhoort. Van Peperstraten heeft moeten leren vertrouwen op de camerabeelden op basis waarvan hij nu zelf de freeshoogte bijregelt. Toch zou hij op deze kille decemberdag de cabine met kachel niet meer willen missen. ‘Je zit ook niet meer in het stof en er zit ook airco in voor de zomerdag.’

Je zou zeggen; ideaal zo’n cabine. Toch willen veel machinisten er niet aan. Ze willen het gevoel hebben, er buiten bij staan en contact hebben met hun frees. Toch zal de intrede van de cabine op termijn niet tegen te houden zijn, verwacht Ger de Jong van Wirtgen. Hij zit al z’n hele leven in de asfaltwereld. ‘Oudere machinisten willen er niet aan, maar als je binnen zit in de cabine hou je het werk gewoon langer vol. De wens van de machinist is nu vaak doorslaggevend bij aanschaf van een nieuwe frees. Je moet als machinist capaciteiten hebben om alles alleen te kunnen doen, en voor die verandering open staan. Zoals bekend is de asfaltwereld vrij conservatief. Ook kunnen er andere zaken een rol spelen, zoals de machinist die wel wil, maar tegelijk z’n vaste maat waar hij al jaren mee samenwerkt niet in de steek wil laten.’

Asfaltfrees met verstelbare cabine

Wirtgen W210i

De cabine kan roteren én van links naar rechts verschuiven. Tijdens transport kantelt de cabine om de hoogte te beperken.

Praktisch: de cabine is niet vast gemonteerd, maar is op allerlei manieren te verstellen. De cabine kan volledig om z’n as draaien, over een rail van links naar rechts verplaatsen en daarbij ook zijdelings iets buiten de machine steken voor een goed zicht op de aansluiting op de vorige werkgang. Om de transporthoogte te beperken klapt de cabine zelfs compleet horizontaal.

Dan onder de motorkap; de Wirtgen-frees beschikt over twee motoren. Twee negenliter zescilinder lijnmotoren van Cummins om exact te zijn, die opgeteld nominaal 730 pk leveren. Ze voldoen aan de Stage IV-normen. Motor één loopt altijd, motor twee schakelt bij indien nodig. Bij het frezen van enkele centimeters ZOAB-toplaag kan de machine prima werken op één motor. Die ene motor heeft dan ook een efficiëntere belastingsgraad, wat gunstig is voor de uitstoot. In zwaarder freeswerk schakelt de tweede motor bij. Volgens de leverancier draait een freesmachine in deze klasse gemiddeld slechts 40 procent van de tijd op vol vermogen. Wachten, water bijvullen, verplaatsen en manoeuvreren kosten immers relatief veel tijd, en dat kan prima op één motor.

Snel beitels wisselen

Om niet te vergeten; het wisselen van de beitels. Een activiteit die dagelijks één á twee keer terugkomt. Met de elektro-hydraulische uitdrijver drukt Van Peperstraten de beitels zó uit hun houders, zittend onder de machine. Met twee knoppen op het gereedschap kan hij de freeswals op afstand langzaam een stukje verzetten. Zo kan hij dus ineens álle beitels vervangen zonder onder de machine uit te komen. De eerder genoemde 20 minuten blijken niet gelogen.

Met een luchthamer rammelt Van Peperstraten de nieuwe spitse beitels weer in de houders. De compressor is ingebouwd en een aansluiting zit direct boven de freeswals. Alles bij elkaar een hele vooruitgang ten opzichte van de voorganger, waar het wisselen veel meer handwerk vereiste. Een bewijs dat de ontwikkelingen in freesland niet stilstaan.

Tekst gaat verder onder de foto.

Wirtgen W210i

De set bestaat uit 125 beitels. Bervangen is één á twee keer per dag nodig en kost zo’n 20 minuten.

Wirtgen onderstreept dat met een nieuwe machine die vermoedelijk op de Bauma te zien zal zijn. Wirtgen test op dit moment een nieuw type freesmachine in deze klasse, in Nederland. Die zou niet meer werken met het genoemde tweemotorige concept, maar weer met één grote motor. Die machine zou ook beschikken over verdergaande automatiekfuncties waarbij de freesmachine zichzelf aanpast aan het type freeswerk.

Ook een nieuwe truck met dieplader

Intussen freest Van Peperstraten alweer verder z’n baantjes af, terwijl de twee collega’s af en aan rijden en een vierde machinist het freesasfalt op depot zet met een rupsgraafmachine. Overigens is de freesmachinist niet enkel op pad met de nieuwe freesmachine, z’n werkgever investeerde tegelijk ook in een nieuwe MAN 6×4-trekker met zesassige Nooteboom semi-dieplader. Dat maakt Van Peperstraten niet alleen machinist, maar ook speciaal-transport-chauffeur.

Ook een abonnement op BouwMachines? Dit is al mogelijk vanaf 6,25 euro per maand. Kijk hier naar de mogelijkheden.

Foto's

Reageer op dit artikel