artikel

ECOL-certificaat biedt verhuurbedrijf én machinist nieuwe kansen

Branche Premium

ECOL-certificaat biedt verhuurbedrijf én machinist nieuwe kansen

Met de komst van het ECOL-certificaat ontstaat voor machinisten van mobiele kranen de mogelijkheid om in heel Europa aan de slag te gaan. Voor hijsbegeleiders en machinisten van torenkranen komt er in de toekomst mogelijk een vergelijkbaar certificaat. ‘Dit biedt nieuwe kansen voor verhuurbedrijven, maar ook voor machinisten’, meent directeur Lion Verhagen van de Vereniging Verticaal Transport (VVT).

Toen deze zomer in Nederland tijdens de algemene ledenvergadering van de VVT de eerste ECOL-certificaten werden uitgereikt, was dit de bekroning van een slordige vijftien jaar aan intensieve lobby en voorbereidingen.

VVT-directeur Lion Verhagen (zie foto) heeft aan de wieg gestaan van het certificaat. De afkorting ECOL staat voor European Crane Operators Licence.

Eerste gesprekken al in periode 2003-2007

‘Van 2003 tot 2007 ben ik secretaris-generaal geweest van de ESTA, de Europese koepelorganisatie voor brancheverenigingen van kraanverhuurders en bedrijven in exceptioneel transport. Toen zijn de eerste gesprekken over het harmoniseren van de regelgeving op gang gekomen’, vertelt Verhagen.

Per land waren er veel verschillende wetten en regels. ‘In sommige landen, waaronder Nederland, was een opleiding voor machinisten wettelijk verplicht. In andere landen was dit vrijwillig. En elk land had dan ook weer zijn eigen manier van opleiden en examineren. Het was een enorme lappendeken aan voorschriften, bepalingen en afspraken.’

Een Europese markt bestond niet

Tegelijkertijd viel op dat er niet zoiets bestond als een Europese markt. Aan de ene kant had je lokaal werkende kraanverhuurders, die zich niet of nauwelijks buiten de eigen landsgrenzen begaven.  Daarnaast waren diverse wereldspelers actief die mondiaal opereerden.

‘Een Europees middenveld was er niet’, zegt Verhagen, ‘terwijl je je kan voorstellen dat dit toch een heel interessante markt moet zijn. De ene keer heb je in Noord-Europa machines nodig terwijl je in Zuid-Europa overcapaciteit hebt, en een volgende keer is het andersom. Met het ECOL-certificaat zijn kraanmachinisten flexibeler in te zetten, daarom biedt dit nieuwe perspectieven.’

Nederland was de eerste met een verplicht certificaat

Nederland was in Europa het eerste land met een verplicht nationaal certificaat. Later volgden Zwitserland, Polen, Denemarken en Noorwegen. Kanttekening hierbij is dat door het vrije verkeer van diensten in Europa een machinist ook in een ander land zijn beroep mag uitoefenen.

Nederland heeft hierbij wel altijd weten te bedingen dat een gecertificeerde instelling een buitenlandse machinist eerst moet beoordelen voordat hij hier aan het werk gaat. Zo nodig moet de machinist eerst examen doen of een korte training volgen. ‘Die uitzonderingspositie hebben wij altijd kunnen claimen omdat Nederland een dichtbevolkt land is met grote risico’s op het gebied van de omgevingsveiligheid.’

Werkgroep met deelnemers uit negen landen ging aan de slag

Gezien de genoemde ‘lappendeken’ aan verschillende bepalingen per land, ging de ESTA aan de slag met een onderzoek naar meer uniformiteit.

Centraal in dit onderzoek stonden de vragen hoe een machinist van een mobiele kraan het beste kan worden opgeleid, en op welke wijze de vakbekwaamheid kan worden getoetst. Een breed samengestelde werkgroep met deelnemers uit negen landen begeleidde dit onderzoek.

Eisen aan de opleiding voor ECOL-certificaat

Uiteindelijk is gekozen voor een combinatie van het Nederlandse en Engelse systeem.

The best of both worlds hebben we samengebracht’, zegt Verhagen. ‘In Nederland was het altijd zo dat we geen eisen stelden aan de opleiding, maar wel aan het examen. Het opleiden was bij ons vrij. Maar in Europa wil men de kans uitsluiten dat iemand die onvoldoende vakbekwaam is tóch bij toeval slaagt voor het examen. Vandaar dat is  besloten om voor het ECOL-certificaat ook eisen te stellen aan de opleiding.’

Examens mogen niet worden afgenomen door de  opleider

Bepaald is dat opleiders voor het ECOL-certificaat zelf gecertificeerd moeten zijn. Een opleider kan een instituut zijn, maar ook een persoon.

Examens worden afgenomen door een onafhankelijke instelling of persoon, en dus níét door de opleider. In Nederland is  het trainingscentrum van Mammoet de eerste gecertificeerde opleider. SOMA Bedrijfsopleidingen heeft een aanvraag lopen. XY Masterclass is op dit moment in ons land de enige gecertificeerde examinator.

Certificaat ECOL heeft niveau mbo 3 of 4

De opleiding omvat 240 uur, of zes weken: 100 uur verplichte theorie, 100 uur praktijk, en 40 uur vrij in te vullen. Het ECOL-certificaat is vergelijkbaar met een mbo-opleiding op niveau 3 of 4. Vanuit het ESTA wordt gepoogd om dit ook Europees op die manier vast te leggen en erkennen.

‘Het niveau van het ECOL-certificaat is hoog. We hebben ingestoken op het maximale niveau dat je als machinist moet hebben. De hoogste standaard. Iemand die een hijskraan bedient is tegenwoordig ook veel meer een operator dan een machinist.’

Nationale erkenning is de volgende stap

De  voertaal voor het ECOL-certificaat is Engels. Examens kunnen worden afgenomen in de eigen taal. Maar er is een lijst met woorden die deelnemers moeten kennen. Dan gaat het om  werkgerelateerde termen die te maken hebben met het bedienen van de kraan.

Een volgende stap is nu een nationale erkenning van de certificaten. Met andere woorden: met een ECOL-certificaat moet een machinist in Nederland kunnen worden opgenomen in het TCVT-register. Andersom wordt bekeken of een TCVT-certificaat kan worden gelijkgesteld aan een ECOL-certificaat, mits de machinist met goed gevolg een taaltoets Engels aflegt.

Efficiënter en veiliger werken

Verhagen is ervan overtuigd dat het ECOL-certificaat een succes gaat worden.

‘Een vakbekwame machinist werkt efficiënter en veiliger. Aan de kraan is minder onderhoud nodig als er zorgvuldig mee wordt omgegaan. Daarom is dit voor alle partijen interessant. Het is een kansrijke formule die we met elkaar hebben ontwikkeld. Daarom wordt vanuit de stichting ECOL nu ook al gedacht aan een certificering van torenkraanmachinisten en aanpikkers. Het zou prachtig zijn als de certificering op deze wijze verder kan worden uitgerold.’

ECOL is een samenwerkingsverband tussen de ESTA en de FEM. FEM is de Europese koepelorganisatie voor fabrikanten van mobiele kranen.

Onbeperkt toegang tot alle Premium-artikelen van BouwMachines? Neem een digitaal abonnement. Dat kan al voor 6,25 euro per maand. Klik hier voor meer informatie. 

 

Reageer op dit artikel